Một hội đồng ba thẩm phán thuộc Tòa Phúc thẩm Liên bang Lộ trình thứ 9 đã nhất trí giữ nguyên phán quyết trước đó của một thẩm phán ở San Diego rằng lệnh cấm dao bấm của California không vi phạm Tu chính án thứ hai và có thể tiếp tục có hiệu lực.
California là một trong những tiểu bang cuối cùng trong cả nước vẫn cấm cá nhân mang theo dao tự động mở, hay còn gọi là dao bấm. Tiểu bang định nghĩa dao bấm là dao có lưỡi dài 2 inch trở lên, mở tự động bằng nút bấm, cổ tay, áp lực lên cán dao hoặc bằng trọng lực.
Tổ chức Knife Rights và các nguyên đơn khác đã đệ đơn kiện vào năm 2023 tại tòa liên bang ở San Diego, thách thức lệnh cấm dao bấm của California. Năm 2024, Thẩm phán Quận Hoa Kỳ James Simmons đã phán quyết rằng lệnh cấm của California là hợp hiến, cho rằng dao bấm không được Tu chính án thứ hai bảo vệ vì chúng nguy hiểm, khác thường và không phổ biến cho việc tự vệ.
Mặc dù các thẩm phán Lộ trình thứ 9 cuối cùng đi đến kết luận tương tự như ông Simmons rằng lệnh cấm dao bấm của California không vi phạm Hiến pháp, nhưng họ đã viết trong phán quyết rằng lý do của họ khác nhau. Hội đồng đã từ chối phán quyết về việc liệu dao bấm có nên được coi là vũ khí được Tu chính án thứ hai bảo vệ hay không và thay vào đó phán quyết rằng lệnh cấm của California có thể tiếp tục có hiệu lực vì có đủ số lượng luật tương tự trong lịch sử cấm các loại dao và vũ khí lưỡi khác.
“Phán quyết của chúng tôi ngày hôm nay là hạn chế: Thách thức rõ ràng của nguyên đơn thất bại vì họ không thể chứng minh rằng các quy định về dao bấm của California là vi hiến trong tất cả các ứng dụng của chúng,” hội đồng đã viết. Luật sư John Dillon, người đại diện cho Knife Rights và các nguyên đơn khác, lập luận rằng phán quyết hôm thứ Sáu đã hiểu sai luật.
“Phán quyết hôm nay của Tòa Phúc thẩm Lộ trình thứ 9 là đáng thất vọng và trái ngược với văn bản rõ ràng của Tu chính án thứ hai và sự hướng dẫn rõ ràng của Tối cao Pháp viện,” ông Dillon cho biết trong một tuyên bố. Ông nói thêm rằng để phán quyết lệnh cấm dao bấm của California là hợp hiến, các thẩm phán “đã phải viết lại luật bị thách thức, biến nó thành một lệnh cấm ‘mang giấu’ mà ông cho rằng không thực sự tồn tại.” Ông Dillon nói: “Luật cấm mọi hành vi sở hữu, mọi hình thức mang theo, và mọi hành vi bán, mua hoặc chuyển nhượng dao bấm. Nó không phải là luật ‘mang giấu’. Tòa Phúc thẩm Lộ trình thứ 9 đã xử lý những sự thật không thể tranh cãi này và giữ nguyên luật không tồn tại.”
Trong một chú thích của phán quyết, các thẩm phán đã viết rằng các luật sư trong vụ án “tranh luận quyết liệt” về việc liệu luật California có cấm mọi loại sở hữu dao bấm, bao gồm cả “việc mang theo dao bấm trong nhà” hay không. Hội đồng kết luận rằng họ “không cần quyết định vấn đề đó ngày hôm nay.” Thay vào đó, các thẩm phán dường như tập trung vào các phần của luật liên quan đến việc mang theo nơi công cộng và mang giấu dao bấm.
Ông Dillon cho biết các nguyên đơn sẽ “tìm kiếm xem xét tư pháp thêm”. Văn phòng Bộ trưởng Tư pháp California Rob Bonta, người đã bảo vệ luật của tiểu bang, đã không trả lời yêu cầu bình luận hôm thứ Sáu. Khi ông Simmons phán quyết ủng hộ tiểu bang vào tháng 8 năm 2024, văn phòng của ông Bonta cho biết họ hài lòng với quyết định và sẽ “tiếp tục bảo vệ mạnh mẽ các luật hợp lý nhằm giữ cho cộng đồng của chúng ta an toàn hơn.”
Lệnh cấm dao bấm của California có từ gần 70 năm trước, khi chúng bị coi là đặc biệt nguy hiểm và là vũ khí được lựa chọn của các băng đảng đường phố. Tuy nhiên, do tiền lệ gần đây của Tối cao Pháp viện, các quy định hiện đại về súng, dao bấm hoặc bất kỳ loại vũ khí nào khác phải có gốc rễ sâu xa hơn.
Tối cao Pháp viện đã phán quyết rằng bất kỳ quy định vũ khí hiện đại nào cũng phải “dựa trên văn bản của Tu chính án thứ hai, được thông báo bởi lịch sử” và phải “nhất quán với truyền thống lịch sử của quốc gia về quy định vũ khí”. Trong trường hợp này, điều đó có nghĩa là văn phòng của ông Bonta phải chứng minh rằng có những luật có từ hàng thế kỷ trước cấm các loại dao và vũ khí khác tương tự dao bấm. Tòa Phúc thẩm Lộ trình thứ 9 đã phán quyết rằng văn phòng của ông Bonta đã trích dẫn thành công các luật có từ những năm 1830 đã áp đặt lệnh cấm đối với dao Bowie và các vũ khí lưỡi khác.
“Dao bấm có liên quan tương tự như dao Bowie và các vũ khí khác về những lo ngại mà chúng gây ra cho các cơ quan lập pháp… và lệnh cấm mang giấu của California có liên quan tương tự như cách các cơ quan lập pháp lịch sử đã phản ứng với những lo ngại này,” các thẩm phán Lộ trình thứ 9 đã viết trong phán quyết. “Do đó, các quy định về dao bấm của California tuân thủ các nguyên tắc nền tảng của Tu chính án thứ hai, trong phạm vi chúng cấm việc mang giấu dao bấm ở những nơi công cộng.”
Vụ án được quyết định bởi các thẩm phán Lộ trình thứ 9 Kim McLane Wardlaw, người chấp bút phán quyết, Ronald Gould và Lucy Koh. Bài báo này dựa trên thông tin từ The San Diego Union-Tribune.
