Văn phòng Thống đốc Gavin Newsom vừa công bố chi tiết về việc tái khởi động chương trình hoàn thuế dành cho xe không phát thải (zero-emission vehicles – ZEV) tại California. Theo đó, chương trình sẽ có sự hỗ trợ tương đương giữa tiểu bang và các nhà sản xuất ô tô, đồng thời mở rộng cho cả xe đã qua sử dụng.
Đề xuất ưu đãi này sẽ chỉ dành cho những người mua xe lần đầu. Lời đề nghị này đã được văn phòng của ông Newsom đưa ra vào thứ Hai, với khoản ngân sách 200 triệu đô la được phân bổ để tài trợ cho chương trình mới. Ban Kiểm soát Tài nguyên Không khí California (California Air Resources Board) sẽ ký kết các thỏa thuận tài trợ với các nhà sản xuất để cung cấp ưu đãi cho người tiêu dùng khi mua xe điện mới hoặc thuê xe điện.
Các ưu đãi cũng sẽ áp dụng cho xe điện đã qua sử dụng, nhưng chỉ cho mục đích mua bán, không áp dụng cho việc thuê. Các loại xe đủ điều kiện bao gồm những xe có giá bán lẻ đề xuất của nhà sản xuất (MSRP) không vượt quá giới hạn do Đạo luật Giảm lạm phát năm 2022 của liên bang quy định. Cụ thể, giới hạn giá cho xe chở khách mới là 55.000 đô la, xe van, SUV và xe bán tải là 80.000 đô la, và xe đã qua sử dụng là 25.000 đô la. Tất cả xe trong chương trình đề xuất phải được đăng ký với cư dân California.
Số tiền ưu đãi cụ thể vẫn chưa được ấn định. Theo tin từ The San Diego Union-Tribune, Ban Kiểm soát Tài nguyên Không khí cho biết họ dự định tổ chức một hội thảo vào mùa xuân để thu thập ý kiến của các bên liên quan và các chi tiết khác sẽ được hoàn thiện trong những tháng tới. Các nhà lập pháp tại Sacramento cần phê duyệt đề xuất của ông Newsom để chương trình có hiệu lực, mặc dù Đảng Dân chủ đang chiếm đa số tại Hạ viện Tiểu bang.
Việc tái lập chương trình hoàn thuế xe điện tại California diễn ra sau khi các khoản tín dụng thuế liên bang cho xe điện bị loại bỏ. Hồi mùa hè năm ngoái, các khoản tín dụng thuế tới 7.500 đô la cho xe điện mới và 4.000 đô la cho xe đã qua sử dụng đã bị bãi bỏ, có hiệu lực từ ngày 30 tháng 9 năm 2025. Bà Sarah Swig, cố vấn khí hậu cấp cao của ông Newsom, cho biết trong một tuyên bố rằng: “California tự hào được hợp tác với các nhà sản xuất ô tô cam kết chuyển đổi sang tương lai không phát thải thông qua đầu tư chung để giữ chi phí thấp và thúc đẩy thị trường tiến lên.”
Ông Brian Maas, Chủ tịch Hiệp hội Đại lý Xe hơi Mới California, đánh giá cao các chi tiết được công bố, bao gồm cả việc tiểu bang và các nhà sản xuất ô tô hỗ trợ tương đương. Tuy nhiên, ông cũng bày tỏ lo ngại về việc liệu khoản ngân sách 200 triệu đô la có đủ để đáp ứng nhu cầu khi California bán ra hàng trăm nghìn xe điện mỗi năm hay không.
Trong khi đó, Lãnh đạo thiểu số Thượng viện California, ông Brian Jones, Đảng Cộng hòa, chỉ trích ông Newsom, cho rằng ông đang cố gắng ép buộc người dân California sử dụng xe điện trước thềm tranh cử tổng thống và gọi đây là sự lãng phí ngân sách trong bối cảnh thâm hụt ngân sách của tiểu bang. Một báo cáo gần đây từ Văn phòng Phân tích Lập pháp dự đoán rằng các nhà lập pháp ở Sacramento sẽ đối mặt với khoản thiếu hụt ngân sách gần 18 tỷ đô la trong năm tài khóa 2026-2027.
Tổ chức Environmental Defense Fund đã hoan nghênh việc khôi phục các ưu đãi, cho rằng điều này sẽ giúp xe sạch trở nên phải chăng hơn, tiết kiệm tiền cho các gia đình, giảm ô nhiễm và thúc đẩy sự đổi mới.
