Tổng Thống Donald Trump đang có một cuộc đối đầu với Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), khiến nhiều người liên tưởng đến những diễn biến từng xảy ra ở các quốc gia khác. Theo đài BBC News, cựu lãnh đạo Ngân hàng Trung ương Argentina, ông Martin Redrado, nhận thấy sự việc này gợi nhớ đến những gì ông từng trải qua. Ông Redrado bị sa thải vào năm 2010 sau khi không tuân theo lệnh của Tổng thống Cristina Kirchner về việc chuyển giao dự trữ để trả nợ quốc gia. Ông đã thành công trong việc kháng cáo quyết định này tại tòa án, nhưng cuối cùng phải từ chức do áp lực. Vụ việc này được xem là một trong những cảnh báo sớm về tình trạng bất ổn kinh tế sau đó ở Argentina.
Trong bối cảnh hiện tại, Tổng Thống Donald Trump đã nhiều lần chỉ trích Chủ tịch Fed, Jerome Powell, về việc điều hành nền kinh tế và làm tăng chi phí nợ của chính phủ. Không chỉ dừng lại ở những lời phàn nàn trên mạng xã hội, ông Trump còn có những động thái can thiệp trực tiếp vào Fed, bao gồm việc tìm cách sa thải một nhà hoạch định chính sách cấp cao. Vào Chủ nhật, ông Powell cho biết Fed đang phải đối mặt với một cuộc điều tra hình sự từ Bộ Tư pháp liên quan đến việc vượt chi phí sửa chữa tài sản, một vấn đề mà ông Powell cho là “cớ”.
Phản ứng của thị trường trước những sự việc này vẫn còn khá im ắng, cho thấy các nhà đầu tư vẫn tin tưởng vào khả năng hoạt động độc lập của Fed. Tuy nhiên, niềm tin này sẽ được kiểm chứng trong những tuần tới, khi Tòa án Tối cao dự kiến sẽ nghe các tranh luận về việc sa thải quan chức của Fed và Tổng Thống Donald Trump dự kiến sẽ công bố người kế nhiệm ông Powell, người sẽ kết thúc nhiệm kỳ vào tháng 5.
Ông Redrado bày tỏ sự ngạc nhiên khi thấy những diễn biến tương tự xảy ra tại Hoa Kỳ, vốn từ lâu được coi là một hình mẫu toàn cầu. Chuyên gia kinh tế Jason Furman, người từng đứng đầu Hội đồng Cố vấn Kinh tế của Tổng Thống Barack Obama, cũng nhận định rằng, tình hình này giống như những gì thường thấy ở các “nước cộng hòa chuối”, một thuật ngữ mỉa mai để chỉ các quốc gia có nền chính trị và kinh tế bất ổn. Cựu Bộ trưởng Tài chính Janet Yellen, dưới thời Tổng Thống Joe Biden, cũng cảnh báo về cách ông Trump muốn Fed điều hành chính sách, cho rằng đó là “con đường dẫn đến một nước cộng hòa chuối”.
Tổng Thống Donald Trump vẫn kiên quyết không ngừng gây áp lực lên Fed, mặc dù các chuyên gia kinh tế cho rằng, việc này có thể gây rủi ro cho nền kinh tế. Các bằng chứng cho thấy, các ngân hàng trung ương đạt được kết quả tốt nhất khi hoạt động độc lập, không chịu áp lực chính trị. Trong khi đó, tại Anh, cựu Thủ tướng Liz Truss cũng chỉ trích Ngân hàng Trung ương Anh và cáo buộc ngân hàng này có quá nhiều quyền lực.
Theo một nghiên cứu từ năm 2010 đến 2018 tại 118 quốc gia, khoảng 10% ngân hàng trung ương mỗi năm phải đối mặt với áp lực từ các nhà lãnh đạo chính trị, muốn hạ lãi suất. Áp lực lên các nhà hoạch định chính sách tiền tệ có xu hướng xuất hiện ở các quốc gia có nhà lãnh đạo theo chủ nghĩa dân tộc hoặc dân túy, và thường đi kèm với lạm phát cao hơn.
Theo nguồn tin từ BBC News.
